Üyelik aktivasyonunuz tamamlanmadı!

Araç Değer Kaybı Hesaplama

HangiKredi Uzman Yazarları

Yayımlama Tarihi: 10.09.2021 Güncelleme Tarihi: 16.09.2021

Araç sahipleri, araçlarının her zaman yüksek piyasa değerine sahip olmasını ister.

Araç Değer Kaybı Hesaplama
Fakat sahip olunan aracın değeri sadece piyasa ile ilgili değildir. Pek çok faktör aracın değerini düşürebilir. Dolayısıyla piyasa değeri yüksek olan bir aracın, ederinin altında bir değere satılması gibi bir durum da yaşanabilir.

Bunun en önemli sebeplerinden biri araç değer kaybıdır. Bir kaza söz konusu ise araç değer kaybı hesaplama işleminin ardından aracın değerindeki düşüş belirlenebilir.

Araç Değer Kaybı Nedir?

Trafik kazaları, sadece yaşandıkları an değil, sonrasında da bazı problemler doğurabilir. Bunlardan biri araç değer kaybıdır. Bu tanım daha önce kaza yapmış araçların pek çoğu için kullanılabilir. Karşılığı ise bir aracın, bir trafik kazası geçirmesi sebebiyle, maddi değerinin düşmesidir. Fakat sadece kaza yapmak, tek başına aracın değerini düşürmez. Bunun için aracın kaza sonrasında önemli ve ciddi bir onarım süreci geçirmesi gerekmektedir.

Araçların değer kaybı durumları arasında parça değişimi ve boyama gibi işlemler vardır. Dolayısıyla bir aracın küçük bir kazaya karışması, o aracın değerini düşüren bir durum olmayabilir. Aracın değer kaybetmesi için bir ya da birkaç parçasının değişmesi ya da büyük oranda boyanmış olması gerekir. Sadece onarım işleminin yeterli olduğu

durumlarda araç değer kaybı meydana gelmez.

Değer kaybı, aracın ağır hasar alması ya da pert olması gibi durumlarla da doğrudan bağlantılı değildir. Çünkü bir aracın değerinin düşmesi için pert olmasına gerek yoktur. Kaza sonrası araç kusursuz bir şekilde onarılmış ve sorunsuz bir şekilde çalışıyor olsa da değer kaybı doğuran durumların varlığı aracın değerini düşürür. Araç her ne kadar ilk günkü kadar sağlıklı durumda olsa da daha önce kaza yapmış olması, alıcının gözünde olumsuz bir durum olarak değerlendirilir. Dolayısıyla aracın satış fiyatı, değer kaybı hesaplaması sonrası belirlenir.

Araç Değer Kaybı Nasıl Alınır?

Araç değer kaybı hesaplaması gerektiren bir durumun yaşanması, araç sahibi için maddi kayıp demektir. Bir aracın karıştığı kazada, sürücünün kusurlu olup olmaması fark etmeksizin, değer kaybı meydana gelebilir. Çünkü bu durumda kazanın nasıl gerçekleştiğinin bir önemi yoktur. Eğer araç önemli bir kaza geçirmişse, değeri otomatik olarak düşer.

Kazada hiçbir kusuru bulunmayan bir sürücünün böyle bir durumla karşı karşıya kalması ise adaletsiz bir olaydır. Bu nedenle kusursuz sürücü araçta meydana gelen araç değer kaybını tahsil edebilme hakkına sahiptir. Bu kaybı karşılamanın ilk yolu zorunlu trafik sigortasıdır. Zorunlu trafik sigortası olarak bilinen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali̇ Sorumluluk Si̇gortası kapsamında değer kaybının da karşılanması gerekir.

Trafik sigortası poliçelerinde değer kaybı ile ilgili de teminatlar bulunur. Bu durumda, kazada kusurlu olan tarafın sigorta poliçesi kapsamında, kusursuz olan tarafın aracında meydana gelen hasarların onarım masrafları ile birlikte değer kaybının da karşılanması gerekir.

Araç değer kaybını karşılamanın bir başka yöntemi de kaskodur. Değer kaybını karşı taraftan tahsil etmek için kazada kusursuz olmak gerekir. Kusurlu kazalarda bu mümkün değildir. Trafik sigortası yerine kasko yaptırmak ise bu durumlarda avantaj sağlar. Araç sahibi kazada kusurlu olsa bile kasko poliçesi kapsamında değer kaybını tahsil edebilir. Bunun için poliçeye değer kaybı teminatının eklenmiş olması gerekir.

Değer kaybı mağduriyetini gidermenin bir de hukuki boyutu vardır. Kazada kusurlu olan kişinin bir trafik sigortası poliçesi yoksa, mağdur olan kişinin aracında meydana gelen değer kaybını kusurlu olan kişinin bizzat ödemesi gerekir. Bunun için de kusurlu tarafa dava açılması gerekir. Hukuki bir süreç sonunda değer kaybını karşı taraftan almak mümkündür fakat bu süreç hem uzun sürebilir hem de farklı etkenlerden dolayı olumsuz sonuçlanabilir.

Araç Değer Kaybı Hesaplaması Nasıl Olur?

Araç değer kaybı hesaplaması, son dönemlerde bir tartışma konusu olduğu için, bu konu ile ilgili bir kararname çıktı. Bu doğrultuda, araç değer kaybı hesaplaması gerektiren tüm durumlarda, standart bir formül kullanılmaktadır. Aynı zamanda araçtaki parça değişimlerinin tümü değer kaybına dahil edilmemektedir. Araçla ilgili diğer detaylar da değer kaybı tutarını hesaplarken dikkate alınmaktadır.

Değer kaybı hesabında dikkat edilen detaylardan bazıları şöyledir:

  • Aracın trafiğe çıkış tarihi
  • Aracın üretim tarihi
  • Aracın markası ve modeli
  • Aracın kaza anındaki kilometresi
  • Aracın hasar geçmişi
  • Araçta değişen ve boyanan parçalar
  • Aracın muadillerinin kaza tarihindeki ikinci el piyasa değeri

Bu detaylar doğrultusunda aracın değer kaybı 20 Mart 2020 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali̇ Sorumluluk Si̇gortası Genel Şartlarında Deği̇şi̇kli̇k Yapılmasına Dai̇r Genel Şartlar kapsamında hesaplanır. Bu şartnameye göre baz değer kaybı “Aracın Rayiç Değeri x %19” şeklinde, total değer kaybı ise “Baz Değer Kaybı x Hasar Boyutlu Katsayısı x Araç Kullanılmışlık Düzeyi (Km) Katsayısı” şeklinde hesaplanır. Formülde dikkate alınacak değerler, aşağıdaki tablolara göre belirlenir.

Hasar Kodu Boyut Katsayı
A4 Basit 0.25
A3 Küçük 0.50
A2 Orta 0.75
A1 Büyük 0.90


 

Kullanılmışlık (km) Düzeyi Katsayı
150.000 km ve üzeri 0.10
75.000 - 149.999 km 0.20
60.000 - 74.999 km 0.30
45.000 - 59.999 km 0.40
30.000 - 44.999 km 0.60
15.000 - 29.999 km 0.80
0 - 14.999 km 0.90
Piyasa Değeri 300.001 TL ve üzeri 150.001 - 300.000 TL 75.001 - 150.000 TL 0 - 75.000 TL
Hasar Kodu
A4 %2'ye kadar %3'e kadar %4'e kadar %5'e kadar
A3 %2,01-%8 %3.01-%10 %4,01-%12 %5.01-%15
A2 %8.01 -%20 %10.01 -%20 %12.01-%20 %15.01-%25
A1 %20.01 ve üzeri %20.01 ve üzeri %20.01 ve üzeri %25.01 ve üzeri

Araç Değer Kaybı Başvurusu Nasıl Yapılır?

Araçta meydana gelen bir değer kaybının karşılanabilmesi için, mağdur tarafın araç değer kaybı başvurusu yapması gerekir. Araç sahibi kazada kusursuz ise başvuruyu karşı tarafın sigorta poliçesini hazırlamış olan sigorta şirketine yapmalıdır. Araç sahibi kusurluysa ve aracına kasko yaptırmışsa, bu durumda kasko poliçesini hazırlayan şirkete başvuru yapılır. Kazada kusurlu olan tarafın trafik sigortasının olmadığı durumlarda ise başvuru yapmak yerine dava açılması gerekir. Bunun için de bir avukattan destek alınabilir.

Araç Değer Kaybını Kapsayan Sigorta Poliçeleri Var mıdır?

Kasko ve zorunlu trafik sigortası poliçeleri birbirinden farklı özelliklere sahip olabilirler. Trafik sigortası zorunlu olduğu için neredeyse her sigorta şirketinde aynı nitelikleri taşır. Kaskonun ise onlarca farklı poliçesini görebilmek mümkündür. Bunların arasında araç değer kaybı hesaplamasını dikkate alan ve bu durumun meydana gelmesi sonucunda sigorta şirketinin ödeme yapmasını gerektiren poliçeler de vardır. Bu nedenle poliçe satın alırken değer kaybı teminatının var olmasına dikkat edilmelidir.

Araç Değer Kaybını Sigorta Karşılar mı?

Trafik sigortasının ödeme yapmadığı durumlar araç sahiplerini zaman zaman mağdur edebilmektedir. Bunlardan biri de değer kaybıdır. Trafik sigortası kapsamında araç değer kaybı hesaplaması dikkate alınır ve ödeme yapılır. Fakat bu teminat sigorta poliçesinin sahibi için geçerli değildir. Trafik sigortası, karşı tarafın mağduriyetini gidermeye yönelik olduğu için, poliçe sahibinin kusurlu olarak karşı tarafta değer kaybı yaşatması durumunda ödeme yapar. Yani bir aracın değer kaybını karşı tarafın sigortası karşılar.

close icon

Yazar Hakkında

yazar
HangiKredi Uzman Yazarları

Finansal uzmanlıkları doğrultusunda en doğru ve en güncel bilgileri sizler için derleyen Hangikredi.com uzman finans yazarları; kredi, mevduat ve para gibi pek çok konuyu sizler için kaleme almaktadır.

Devamını Oku

Bu makale size ne kadar faydalı oldu?

2 Oy

-

4,5 Puan

Oy verdiğiniz için teşekkür ederiz. 😊

Yorum Yazın

yorum yaz

Konuyla ilgili sormak ya da eklemek istedikleriniz için yorum bırakabilirsiniz.

Yorum Yapılmamış

Son Eklenen İçerikler

  • IBAN Sorgulama Nedir, Banka IBAN Adresleri Neler? 7.10.2021

    IBAN Sorgulama Nedir, Banka IBAN Adresleri Neler?

  •  Kredi Kartı mı Yoksa Nakit mi Kullanılmalı? 1.10.2021

    Kredi Kartı mı Yoksa Nakit mi Kullanılmalı?

  • ÖTV Muafiyeti Nedir? 1.10.2021

    ÖTV Muafiyeti Nedir?

  • Güvenli İnternet İçin Nelere Dikkat Edilmeli? 1.10.2021

    Güvenli İnternet İçin Nelere Dikkat Edilmeli?

Size daha iyi hizmet sunabilmek için sitemizde çerezler kullanıyoruz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikamızı ve Çerez Politikamızı inceleyebilirsiniz.

ikon