Üyelik aktivasyonunuz tamamlanmadı!

Temettü Nedir? Nasıl Hesaplanır, Nasıl Alınır?

Gökçe Türkmen

Yayımlama Tarihi: 7.08.2020 Güncelleme Tarihi: 25.02.2021

Temettü hakkı, şirketlerin belli başlı hisselerine sahip olan hissedarların son dönemlerde en çok araştırdığı borsa terimi.

Temettü Nedir? Nasıl Hesaplanır, Nasıl Alınır?
Borsa içerisinde temettü büyük bir yer tutar ve hisse sahiplerinin kazancını arttırmasının yanında, şirketlerin de manevi değerlerini çoğaltır.

Temettü hakkı, şirketlerin belli başlı hisselerine sahip olan hissedarların son dönemlerde en çok araştırdığı borsa terimi. Borsa içerisinde temettü büyük bir yer tutar ve hisse sahiplerinin kazancını arttırmasının yanında, şirketlerin de manevi değerlerini çoğaltır. 

Yazının devamında borsa temettü ne demek, temettü kârı nasıl belirlenir, nasıl alınır, nasıl hesaplanır, temettü hakkından düşüş olur mu gibi detayları kolaylıkla bulabilirsiniz. Aynı zamanda hisse senedi alma konusundaki detayları da inceleyerek temettü hakkı almaya giden yolları öğrenebilirsiniz.

Borsa Temettü Ne Demek?

Temettü, bir diğer adıyla da kâr payı; belli başlı şirketlerin çalışma dönemlerinde elde ettiği kazançtan hisse senedi, nakit ya da her ikisi de hissedarlarına kâr olarak dağıtması anlamına gelir. Temettünün dağıtıldığı sırada şirketin çok küçük de olsa hissesine sahip olan herkes kârdan pay hakkı kazanır.

Temettü dağıtan şirketlerin ortak yatırımları için durum daha kârlıdır. Ödenmiş olan sermaye içerisindeki hisse senedinin sayısına göre kârdan pay alırlar. Bu yüzden temettü oranlarını yatırımcılar düzenli olarak takip eder.

Temettü Kârı Nasıl Belirlenir?

Şirket yatırımcılara ödenecek olan kâr payı, vergi ve giderlerin düşürülmesinden sonra kalan yıllık net dönem kârı üzerinden belirlenir. Şirketin kendi aldığı inisiyatifi ile temettü dağıtımı geçmiş dönem kârlarına göre de şekillendirilebilir.

Önceden bu kârlardan herhangi bir vergi durumu söz konusu değilken, sermayeye eklenmiş olan kâr paylarının haricinde dağıtılmayan kârlardan yüzde 1 değerinde gelir vergisi stopajı alınıyor. Bu yüzden şirketler daha çok temettü dağıtmaya ve bedel olmadan sermaye dağıtımı yapmaya sevk edilmiş oluyor.

Vadeli Mevduat Faizi

Temettü Nasıl Alınır?

Temettü almaya hak kazanmak için, temettüyü dağıtmakta olan şirketin hisselerine sahip olmak gerekiyor. Hisse sahibi olan kişiler şirketin farklı oranlarda ortağı olduğu için temettü dağıtımlarında pay elde etme hakkı bulurlar. Temettü dağıtımı başlamadan bir gün önce bile hisse alınmış olması, dağıtımdan kar elde edilmesini engellemez. Temettü dağıtım tarihleri, şirketin yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulda tarih olarak belirlenir.

Sonrasında duyuru ile birlikte hissedarlara kâr dağıtımı yapılır. Temettünün nakit ya da hisse senedi olarak dağıtılması halinde şirketin ortaklarına yatırım araçları hesapları üzerinden otomatik olarak yatırılır.

Temettü Nasıl Hak Edilir?

Temettünün hak edilmesi için bu tarz şirketlerin birinden hisse sahibi olmanız gerekiyor. Gerek halka arz işlemleri sırasında gerekse ortaklık ile hisse senetlerine sahip olunmalı. Temettü dağıtılacağına yönelik bildirimin yapılmasının ardından, son anda bu şirketin hissesine sahip olsanız dahi bu haktan yararlanabilirsiniz.

Temettü Dağılımının Türleri Nedir?

Temettü dağıtım işlemi üç farklı yolla yapılır. Bunlar hisse senedi, nakit ya da bir kısmının hisse senedi bir kısmının nakit olduğu durumlar. Şirketlerin bedelsiz sermaye arttırımı yöntemini kullanmasında sadece hisse senedi ile temettü yapabilir. Bu seçenek doğrultusunda şirketin piyasadaki güncel değeri baz alınır ve yatırımcılara hisseleri verilir. Temettü yapacak şirket borsada işlem görmüyorsa da ilk dağıtımlarını nakit vermek zorunda. Genel olarak bakıldığında temettü ödemeleri Mayıs ayının sonlarına doğru gerçekleşiyor.

Temettü Dağıtımı Zorunlu Mu?

Şirketlerin temettü dağıtımı yapması zorunlu değil. Fakat şirketlerin piyasa içinde adını duyurabilmesi ve herhangi bir konuda tercih edilmesi için temettü dağılımları iyi bir aracı oluyor. Yatırımcıların da karar anlarında temettü dağıtan şirketleri daha çok tercih ettiği görülüyor. Bunun en önemli sebebi de yatırımcıların gözünde temettü veren şirketlerin daha güvenilir olması. Bu yüzden şirketler sektörde ya da borsada yer almak için temettü dağıtımı zorunlu olmasa da hissedarlarına bu imkanı sunuyor.

Temettü Nasıl Hesaplanır?

Temettü dağıtımı belli bir hesaplama doğrultusunda belirlenir ve kullanıcılarına verilir. Temettünün nasıl hesaplanacağını belli örneklerle açıklamakta fayda var. Örneğin bir şirket 2 TL brüt temettü dağıtacak ve sizin portföyünüzdeki şirkete ait 100 birim hisse yer alıyor. Bu durumda 2×100 üzerinden 200 TL brüt temettü payı almaya hak kazanırsınız. Fakat belirtildiği üzere bu rakam brüttür. Yüzde 15 stopaj vergisinin içinden düşmesi ile alacağınız net temettü ödemesi 170 TL olur.

Temettü yatırımlarından kesilecek olan yüzde 15 değerinde stopaj vergisi, sonradan ödeme seçeneğine bağlı değil. Hesap üzerinden direkt olarak yansıtılır ve hissedarların hesaplarına net tutarın geçişi sağlanır.

Temettü Sonrasında Hisse Fiyatlarında Değişiklik Olur Mu?

Şirketlerin temettü dağıtmasının hemen ardından hisse fiyatlarında aynı oranda düşüş meydana gelir. Maddi olarak bir kayıp söz konusu gibi gözükse de temettü güven sağlamanın da kaynağı olduğu için bir yandan direkt kayıp olarak algılanmaz. Bir önceki başlıkta bahsedilen hesaplama üzerinden ilerlemek gerekirse, 2 TL temettü vermiş olan şirketin hissesinin ücreti de 2 TL azalır. Fakat temettü dağıtımından dolayı güven kazanan şirket, hisselerini daha çok satma imkanı bulur ve bu yüzden de değeri yeniden artar.

Hisse Senedi Nasıl Alınır?

Temettü Hakkında Düşüş Olur Mu?

Temettü haklarının çok büyük çoğunluğu direkt olarak yatırım hesaplarına aktarılır. Bu yüzden temettü hakkının bir şekilde düşmesi ya da iptal edilmesi söz konusu değil. Fakat bedelli sermaye arttırımı hakkını kullanan şirketler için rüçhan hakkında belli bir sınırlama konur. Rüçhan hakkı ise en az 15, en çok 60 gün ile sınırlandırılır. 

Rüçhan Hakkı Nedir?

Rüçhan hakkı denilen sistem şirketlere sunulan öncelik hakkı olarak tanımlanır. Bu hak sayesinde şirketlerin hisselerine sahip olan ortaklar bedelli sermaye arttırım kararı sonrasında bölünmekte olan hisselerden öncelikli olarak alma hakkı sağlar. Eğer şirketler bu öncelik hakkını kullanmak istemezse devredilebilir. Rüçhan hakkının önceliklendirmelerine göre de direkt olarak payların dağıtımı da ortaya konmuş olur.

Yazar Hakkında

yazar
Gökçe Türkmen

1994 doğumlu olan Gökçe Türkmen, Bilgi Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde okuduğu dönemde saygın gazete ve ajanslarda çalışarak deneyim kazandı. Dijital Pazarlama Müdürü olarak profesyonel hayatına devam eden Gökçe, aynı zamanda metin yazarlığı ve sunuculuk da yapmaktadır. Bir süredir Ekonomi, Finans ve Kredi alanında kendini geliştirmekte ve içerikler üretmektedir.

Devamını Oku

Bu makale size ne kadar faydalı oldu?

19 Oy

-

4,05 Puan

Oy verdiğiniz için teşekkür ederiz. 😊

Yorum Yazın

yorum yaz

Konuyla ilgili sormak ya da eklemek istedikleriniz için yorum bırakabilirsiniz.

1 Yorum

Sinanşadi ÖZGÖRÜŞ
Sinanşadi ÖZGÖRÜŞ 7.03.2021 • 15:47

Oldukça açıklayıcı bir makale okudum. Teşekkür ederim.

Yanıtla Beğen(0)

Son Eklenen İçerikler

  • Kredi Kartlarının Asgarisini Ödemek Mantıklı mı? 12.05.2021

    Kredi Kartlarının Asgarisini Ödemek Mantıklı mı?

  • Mevduat Hesaplarına Stopaj Desteği Süresi Uzatıldı 11.05.2021

    Mevduat Hesaplarına Stopaj Desteği Süresi Uzatıldı

  • Tam Kapanmada Bankalar Hizmet Verecek mi? 7.05.2021

    Tam Kapanmada Bankalar Hizmet Verecek mi?

  • Uzaktan Müşteri Edinimi - Dijital Bankacılık 6.05.2021

    Uzaktan Müşteri Edinimi - Dijital Bankacılık

Size daha iyi hizmet sunabilmek için sitemizde çerezler kullanıyoruz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikamızı ve Çerez Politikamızı inceleyebilirsiniz.

ikon