Üyelik aktivasyonunuz tamamlanmadı!

Şirket Matrah Artırımı Nedir?

HangiKredi Uzman Yazarları

Yayımlama Tarihi: 16.06.2021 Güncelleme Tarihi: 7.09.2021

Bir vergilendirme uygulaması olan şirket matrah artırımı ile şirketinizin, vergi incelemelerinden muaf tutulmasını sağlayabilmeniz mümkündür.

Şirket Matrah Artırımı Nedir?
Şirket matrah artırımı, Maliye Bakanlığı tarafından yapılan vergi incelemesinden, ek vergi ödeyerek kaçınmanızı sağlayan sisteme verilen addır.

Bir vergilendirme uygulaması olan şirket matrah artırımı ile şirketinizin, vergi incelemelerinden muaf tutulmasını sağlayabilmeniz mümkündür.

Şirket matrah artırımı, Maliye Bakanlığı tarafından yapılan vergi incelemesinden, ek vergi ödeyerek kaçınmanızı sağlayan sisteme verilen addır. Geçmiş dönemdeki vergi beyanlarının belli oranda artırılması ile yapılacak olan vergi incelemelerinden muaf tutulmak mümkündür. Böylece Maliye Bakanlığı matrah artırımı yapılan yıllar için inceleme yapmaz, o yıllar için şirketten vergi talep etmez ve ceza kesmez.

Matrah, bir kazancın vergi miktarını belirlerken temel olarak alınan, kazançtan çıkarılan giderlerden geriye kalan bölüme verilen addır. Vergiler gelirlerin ya da ürün ve hizmetlerin fiyatlarının tamamı üzerinden değil, matrah üzerinden hesaplanır. Şirket için yapılan matrah artırımları da hesaplanan verginin miktarını değiştirir. Şirket, matrah artırımı yaparak vergiye konu olacak miktarı da artırmış olur ve Maliye Bakanlığı, bu uygulamanın yapıldığı dönemlerde, söz konusu şirketi vergi incelemelerinden muaf tutar.

Şirket Matrah Hesabı Nasıl Yapılır?

Şirket matrah hesabı, belirli bir tutar üzerinden veya vergiye konu olan unsurun özelliklerine göre hesaplanmaktadır. İlk matrah tipi, ürünün ya da hizmetin nakdi değeri referans alınarak hesaplanır. Diğer matrah türü ise malın fiziksel özelliklerini esas almaktadır. Örneğin araçlar motor hacmine göre, içkiler ise alkol oranına göre vergilendirilir ve bunlar üzerinden matrah hesabı yapılır.

Matrah Artırımından Kimler Faydalanabilir?

Şirket matrah artırımına yoğun talep gelmesi hâlinde, torba yasa kapsamında alınacak kararlar ile kimlerin faydalanabileceği duyurulur. Bu uygulamadan; duyurulan yönetmeliğe dahil olan mükellefler, dahil edilen vergiler kapsamında faydalanabilir. Matrah artırımından yararlanabilen üç ana grup şu şekildedir:

  1. Gelir ve Kurumlar Vergisi mükellefleri
  2. Gelir ve Kurumlar Stopaj Vergisi mükellefleri
  3. Katma Değer Vergisi mükellefleri

Matrah Artırımından Kimler Faydalanamaz?

Bunlarla birlikte artırımdan faydalanamayacak olan kişi ve kurumlar da vardır. Defter, kayıt ve belgelerde usulsüzlük yaptığı tespit edilen, defter sayfaları eksik ya da yanlış olan ve belgelerin asıl suretlerini ibraz edemeyen şirketler bu artırımdan ve artırımın getirdiği avantajlardan yararlanamazlar.

Şirket Matrah Artırımı Ne Sağlar?

Matrah artırımından yararlanan şirketler büyük ve önemli bir avantaj sağlamaktadır. Matrah artırımı yapılan vergiler için, ilgili takvim yıllarında vergi incelemesi ve tarhiyat yapılması engellenir. Artırılan matrah sonrası ödenecek verginin miktarı artar. Bu durumda şirket ek vergi ödemiş olur. Ek vergi ödeyen kurumlar ise bu ek verginin ödendiği yıllarda denetime tabi tutulmaz.

Matrah Artırımında Vergi Zamanında Ödenmezse Ne Olur?

Matrah artırımı sonucunda hesaplanmış olan verginin tercihe bağlı olarak peşin ya da taksitlendirilerek ödenmesi mümkündür. Peşin ödemelerde süre eylül ayı sonu itibariyle bitmektedir. Taksitle ödeme yönteminde ise ilk taksit eylül ayında olmak üzere, ikişer aylık dönemler şeklinde, azami altı eşit taksit olarak ödenebilmektedir.

Matrahı artırılmış olan vergilerin zamanında ödenmesi son derece önemlidir. Çünkü hesaplanan bu vergiler zamanında ödenmezse, artırımın getirdiği avantajlar kaybolur ve şirket için vergi incelemesi yapılır. Bununla birlikte vadesi gelmesine rağmen ödenmeyen borçlara gecikme faizi eklenir. Sonuç olarak hem muafiyet kaybolur hem de ödenecek ücret artış gösterir.

Matrah Artırımı Kararı Olumsuz İzlenim Yaratır mı?

Şirketlerin matrah artırımı kararı, vergi idaresi sisteminde olumlu görülen hatta desteklenen bir durumdur. Vergi matrah artırımına gitmek şirketin riskli olduğu gibi bir anlama gelmez. Bu durum, vergileriniz için bir nevi sigortalama işlemi olarak görülebilir. Birçok büyük ve çok uluslu şirketler vergi matrahı artışına gitmektedir.

Matrah artırımından faydalanabilmek için mükellefin vergi risklerinin çok yüksek olması ve bu nedenle artırımdan yararlanması gerektiği düşüncesi tamamen yanlıştır. Çünkü hiçbir vergi riski bulunmayan mükellefler bile güvence sebebi ile vergi incelemesinden muaf olmak için başvuruda bulunabilmektedir. Özellikle artırım nedeniyle ödenecek verginin düşük çıkması durumunda bu imkândan yararlanmamak son derece mantıklıdır. Örneğin şirket hisselerini başkalarına satmayı düşünenler, artırım imkanından yaygın bir şekilde yararlanmaktadır.

Matrah Artırımı Ne Zamana Kadar Yapılır?

Matrah artırım için son tarih genellikle Ağustos ayının son günü olarak belirlenir. Bu tarih, yeni yasa tasarılarında değişmediği sürece bu şekilde kabul edilmeye devam eder. Fakat incelemede olan şirketlerin son günleri beklemeden artırım yapmaları önemlidir. İnceleme raporu vergi dairesine teslim edilmeden önce işlemlerin tamamlanması, olumlu sonuçlanması açısından fayda sağlar.

Matrah Artırımı Nasıl Olmalıdır?

Gelir İdaresi Başkanlığı veri ambarında toplanan bilgiler; mükelleflerin kendileri, mal ve hizmet aldıkları firmalar, bankalar, tapu daireleri ile diğer kurum ve kuruluşlardan alınmaktadır. Veri ambarındaki bilgiler doğrultusunda herhangi bir sektörde faaliyet gösteren firmanın kendisi, faaliyet gösterdiği ildeki diğer firmalar, aynı bölgedeki diğer firmalar ve ülke genelindeki firmaların brüt kârlılıkları bilinmektedir.

Matrah artırımı için öneriler, şöyle sıralanabilir:

  • Aynı sektörde faaliyet göstermiş firmalar, faaliyet gösterilen her il veya ülke geneli için ortalama brüt satış kâr oranı belirlemelidir.
  • Her sektör için, beyan edilen net satış hasılatına, belirlenen brüt satış kâr oranı uygulanmalıdır.
  • Bu suret ile bulunan tutardan beyan edilen brüt satış kârı düşülmeli ve matrah artırımına esas tutar belirlenmelidir.
  • Matrah artırımına esas tutar üzerinden alınacak vergi oranı belirlenmeli ve tasarıda belirtildiği gibi vergiye gönüllü olarak dahil olan mükellefler için pozitif bir ayrım yapılmalıdır.
  • Brüt satış kârı beyan edilen mükellefler için hiçbir başvuruda bulunulmadan vergi incelemesi ve tarhiyat yapılmayacağı hüküm altına alınmalıdır.

Mahsup İşlemi Nasıl Yapılır?

Matrah artırma işlemi yapan bir şirketin, ilgili kanunun yayımlandığı tarihten önce incelemeye alınması ve 31 Temmuz tarihinden önce incelemenin tamamlanması, bununla birlikte matrah artırımının zamanında yapılması koşulu ile artırılan matrah, bulunan matrah farkından düşülür. Ardından kalan tutar üzerinden tarhiyat yapılır. Bulunan bu fark, artırılan tutardan küçük ise herhangi bir tarhiyat yapılmaz. Benzer işlem vergi artırımı yapanlarda da vergi tutarları karşılaştırılarak yapılmaktadır.

Yazar Hakkında

yazar
HangiKredi Uzman Yazarları

Finansal uzmanlıkları doğrultusunda en doğru ve en güncel bilgileri sizler için derleyen Hangikredi.com uzman finans yazarları; kredi, mevduat ve para gibi pek çok konuyu sizler için kaleme almaktadır.

Devamını Oku

Bu makale size ne kadar faydalı oldu?

0 Oy

-

0 Puan

Oy verdiğiniz için teşekkür ederiz. 😊

Yorum Yazın

yorum yaz

Konuyla ilgili sormak ya da eklemek istedikleriniz için yorum bırakabilirsiniz.

Yorum Yapılmamış

Son Eklenen İçerikler

  • Tüketici Kredilerinde Vadeler Düşürüldü 17.09.2021

    Tüketici Kredilerinde Vadeler Düşürüldü

  • Viop Nedir? 17.09.2021

    Viop Nedir?

  • Yeni Eve Taşınma Sürecinde Nelere Dikkat Etmeli? 17.09.2021

    Yeni Eve Taşınma Sürecinde Nelere Dikkat Etmeli?

  • Repo Nedir? 17.09.2021

    Repo Nedir?

Size daha iyi hizmet sunabilmek için sitemizde çerezler kullanıyoruz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikamızı ve Çerez Politikamızı inceleyebilirsiniz.

ikon